Aile Hekimliği Çalışanları Sendikası (AHESEN) Genel Başkanı Dr. Ahmet Kandemir, Türkiye Büyük Millet Meclisi'ndeki (TBMM) bütçe görüşmelerinin ardından 2027 yılı Sağlık Bakanlığı bütçe teklifini detaylı bir şekilde değerlendirdi. Dr. Kandemir, mevcut planlamada tedavi edici hizmetlere ayrılan yüksek payın aksine, koruyucu sağlık hizmetlerine daha fazla kaynak aktarılması gerektiğini savundu. Bu çağrı, toplum sağlığını önceleyen ve gelecekteki sağlık harcamalarını düşürmeyi hedefleyen stratejilerin önemini bir kez daha gündeme getirdi.

2027 Sağlık Bütçesi Dağılımı ve AHESEN'in Analizi

AHESEN tarafından paylaşılan verilere göre, 2027 yılı için öngörülen toplam sağlık bütçesi 1,97 trilyon lira olarak belirlendi. Bu devasa bütçenin önemli bir kısmı, 1 trilyon 359 milyar lirası (%69,1), tedavi edici hizmetlere ayrılmış durumda. Koruyucu sağlık hizmetleri için ise 585,4 milyar lira (%29,7) öngörülüyor. Dr. Kandemir, bu dağılımın sağlık politikalarının yalnızca hastalıkların tedavisine odaklandığını gösterdiğini ve bu yaklaşımın uzun vadede genel sağlık harcamalarını artırabileceği uyarısında bulundu. Sendika, birinci basamak sağlık sisteminin ve koruyucu hizmetlerin güçlendirilmesinin, daha sağlıklı bir toplum ve sürdürülebilir bir sağlık sistemi için elzem olduğunu ifade etti.

AHESEN Genel Başkanı Dr. Ahmet Kandemir, aile sağlığı merkezlerinin (ASM) fiziki ve teknik altyapısının acilen iyileştirilmesi gerektiğini belirtti. Ayrıca, bu merkezlerde görev yapan sağlık çalışanlarının özlük haklarının düzenlenmesi ve personel eksiklerinin giderilmesi yönünde önemli çağrılarda bulundu. Bu adımların, koruyucu sağlık hizmetlerinin etkinliğini artıracağı ve vatandaşlara daha kaliteli hizmet sunulmasını sağlayacağı vurgulandı.

Aile Sağlığı Merkezlerindeki Sorunlar ve Çözüm Önerileri

Dr. Kandemir, birçok aile sağlığı merkezinin fiziki yetersizliklerle mücadele ettiğine dikkat çekti. Mevcut binaların hizmet standartlarını karşılamadığını belirten Kandemir, ASM'lerin kamu tarafından inşa edilmesi, modern ekipmanlarla donatılması ve güvenli çalışma koşullarına uygun hale getirilmesi gerektiğini dile getirdi. Bu sayede hem sağlık çalışanlarının daha verimli çalışabileceği hem de vatandaşların daha konforlu ve güvenli bir ortamda sağlık hizmeti alabileceği ifade edildi.

Çalışanların Özlük Hakları ve Maliyet Sorunları

  • İzin Hakları: Aile hekimliği çalışanlarının yıllık, hastalık ve analık izinlerini kullanırken vekâlet edecek personel bulunamadığında ücret kesintisiyle karşılaştıkları belirtildi. Bu durumun, çalışanların motivasyonunu olumsuz etkilediği ve hak kayıplarına yol açtığı vurgulandı.
  • Ücret ve Performans Sistemi: Enflasyon karşısında eriyen ücretlerin yanı sıra, performansa dayalı ödeme ve kesinti uygulamalarının gelir kayıplarına neden olduğu ifade edildi. AHESEN, adil ve sürdürülebilir bir ücretlendirme sisteminin hayata geçirilmesini talep etti.
  • İşletme Giderleri: Artan kira ve işletme giderlerinin aile sağlığı merkezlerinin hizmet sunumunu zorlaştırdığına dikkat çekildi. Cari ödeneklerin güncel ekonomik koşullara uygun hale getirilmesi ve sürdürülebilir bir finansman modelinin oluşturulması gerektiği belirtildi.

AHESEN Genel Başkanı Dr. Kandemir, sağlıkta şiddet olaylarına karşı aile sağlığı merkezlerinde fiziki ve teknik güvenlik önlemlerinin artırılması gerektiğini de söyledi. Ayrıca, artan iş yükünü hafifletmek amacıyla yardımcı ve destek personel istihdamının genişletilmesi çağrısında bulundu. Bu önlemlerin, sağlık çalışanlarının güvenliğini ve çalışma koşullarını iyileştireceği düşünülüyor.

AHESEN'in Sağlık Bütçesine Yönelik Üç Temel Talebi

AHESEN, 2027 yılı sağlık bütçesine ilişkin taleplerini üç ana başlık altında topladı:

  1. Koruyucu Sağlık Hizmetlerine Kaynak Artışı: Aşılama programları, anne-çocuk sağlığı hizmetleri, çevre sağlığı çalışmaları ve erken tanı-tarama programları gibi koruyucu sağlık hizmetlerine ayrılan kaynakların önemli ölçüde artırılması talep edildi. Bu sayede hastalıkların ortaya çıkmadan önlenmesi ve toplum sağlığının korunması hedefleniyor.
  2. Birinci Basamak Hizmetlerinin Güçlendirilmesi: Aile sağlığı merkezlerinin altyapısının iyileştirilmesi, çalışanların özlük ve izin haklarının güvence altına alınması ve personel eksiklerinin giderilmesi gerektiği vurgulandı. Birinci basamak sağlık hizmetlerinin, sağlık sisteminin temel direği olduğu belirtildi.
  3. Toplum Sağlığını Önceleyen Bütçe Yapısı: Merkezi bütçeden sağlığa ayrılan payın artırılması ve koruyucu hizmetlerin toplam bütçe içindeki oranının yükseltilmesi gerektiği ifade edildi. AHESEN, sağlık bütçesinin toplum sağlığını önceleyen bir yapıda olması gerektiğini ve bu yönde adımlar atılmasını beklediklerini kaydetti.

Bu taleplerin, Türkiye'nin sağlık sistemini daha güçlü, daha sürdürülebilir ve daha erişilebilir hale getirme potansiyeli taşıdığı belirtiliyor. AHESEN'in çağrısı, geleceğin sağlık politikaları için önemli bir yol haritası sunuyor.