Antalya'nın deniz ekosistemini korumak ve gelecek nesillere daha temiz bir çevre bırakmak amacıyla başlatılan Yapay Resif Projesi, önemli bir aşamayı geride bıraktı. Antalya Büyükşehir Belediyesi'nin iştiraki ALDAŞ tarafından 3D yazıcı teknolojisi ve dijital üretim sistemleri kullanılarak üretilen 35 yapay resif bloğu, 25 Haziran Dünya Denizcilik Günü'nde denize indirildi. Bu çevre dostu girişim, çevrimiçi su kalitesi ölçümleri ve yapay zekâ destekli takip uygulamaları gibi yenilikçi özellikleriyle hem Türkiye'de hem de dünyada örnek teşkil ediyor.
Antalya Denizi Neden Yapay Resiflere İhtiyaç Duydu?
Antalya Valisi Hulusi Şahin, proje lansmanında yaptığı konuşmada, şehrin son 40 yılda yaşadığı hızlı büyümenin deniz altı yaşamına olumsuz etkilerine dikkat çekti. Vali Şahin, 40 yıl öncesine kadar canlı bir deniz altı habitatına sahip olan Antalya'nın, nüfus artışı, turizm ve tarım faaliyetlerindeki yoğunlaşma nedeniyle deniz altının 'çölleştiğini' ifade etti. Bu durum, yapay resif projesini bir zorunluluk haline getirdi. Antalya'nın 2026'da Birleşmiş Milletler Dünya İklim Zirvesi'ne ev sahipliği yapacağını hatırlatan Şahin, bu zirvede 'sözü olan bir şehir' olmak istediklerini ve bu doğrultuda 'Antalya Mavi Akdeniz İnisiyatifi'ni başlattıklarını belirtti. İnisiyatifin temel vizyonu, denizi muhafaza etmek ve daha temiz hale getirmek.
Antalya Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Büşra Özdemir de, iklim krizi, çevre kirliliği ve insan kaynaklı baskıların deniz ekosistemini tehdit ettiğini vurguladı. Akdeniz'in iklim değişikliğinin etkilerini en yoğun hisseden bölgelerden biri olduğunu belirten Özdemir, denizleri korumanın gelecek nesillere karşı bir sorumluluk olduğunu ifade etti. Özdemir, "Yıllardır denizden beslenen, denizin sunduğu güzelliklerle büyüyen ve gelişen bir kent olarak, bu kez biz denize bir şey veriyoruz. Denizimizin bize kattıklarına karşılık, ona yaşamı destekleyecek, ekosistemini güçlendirecek kalıcı bir değer bırakıyoruz" diyerek projenin önemini dile getirdi.
Yapay Resiflerin Çevresel Katkıları ve İzleme Süreci
Antalya Mavi Akdeniz İnisiyatifi Proje Koordinatörü Ebru Şahin, Antalya denizinin muhteşem bir hazine olduğunu ancak çöpler, atıklar ve mikro plastikler nedeniyle tehdit altında bulunduğunu belirtti. Şahin, inisiyatifin dört ana hedefi olduğunu açıkladı: denizleri ve kıyıları temizlemek, kirliliği önlemek, iyileştirmek ve tüm şehirde farkındalık oluşturmak. Projenin uzun vadeli hedeflerine değinen Şahin, gelecek nesillere bu hazineyi en güzel şekilde bırakmayı amaçladıklarını vurguladı.
Antalya Büyükşehir Belediyesi Başkan Danışmanı Çevre Yüksek Mühendisi Lokman Atasoy, projenin teknik detayları hakkında bilgi verdi. Atasoy, 2,5 yıldan uzun süredir üzerinde çalışılan resiflerin dörderli gruplar halinde yerleştirileceğini ve iki uçta uzantıları olacağını belirtti. Ayrıca, izleme çalışmaları için ortada bir referans noktası bulunacağını ifade etti. Atasoy, bu düzenlemenin habitat çeşitliliğini sağlayarak ekolojik işlevselliği maksimum düzeye çıkaracağını ve denizle ilgili akışları destekleyerek balıkların bu alanlara rahatça geçiş yapmasına olanak tanıyacağını söyledi. Projenin temel amacının, elde edilen deneyimleri titizlikle inceleyerek diğer alanlara da uygulanabilir kılmak olduğunu ekledi.
- Resifler dörderli gruplar halinde yerleştirildi.
- İki uçta uzantıları ve ortada referans noktası bulunuyor.
- Habitat çeşitliliği ve ekolojik işlevsellik hedefleniyor.
- Balıkların rahat geçişi ve gen transferi sağlanacak.
- Proje, gelecekteki benzer uygulamalar için bir model teşkil ediyor.
Denize İndirme Töreni ve İlk Etap Çalışmaları
Konuşmaların ardından Antalya Valisi Hulusi Şahin, Antalya Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Büşra Özdemir ve beraberindeki heyet, Kaleiçi Yat Limanı'ndan tekneyle denize açıldı. Projenin ilk etabı kapsamında, Düden Çayı'nın denize döküldüğü Aşağı Düden Şelalesi açıklarında, balık popülasyonunun düşük olduğu bir alana 35 yapay resif bloğu indirildi. Heyet, resiflerin denize inişini tekneden su altı görüntüleriyle canlı olarak takip etti. Bu anlar, projenin somut bir adımı olarak tarihe geçti.
ALDAŞ tarafından ileri teknoloji kullanılarak üretilen bu yapay resifler, çevrimiçi su kalitesi ölçümleri ve yapay zekâ destekli takip uygulamaları gibi yenilikçi yaklaşımlarla destekleniyor. Bu sayede projenin başarısı sürekli olarak izlenebilecek ve deniz ekosistemindeki değişimler bilimsel verilerle takip edilebilecek. Antalya, bu çevre yatırımıyla denizlerini koruma ve sürdürülebilir bir gelecek inşa etme yolunda önemli bir örnek teşkil ediyor.
