Türkiye'nin Akdeniz kıyılarının eşsiz doğal güzelliklerinden olan Fethiye kumsalları, her yıl Caretta caretta olarak bilinen iribaşlı deniz kaplumbağalarının hayati yuvalama süreçlerine ev sahipliği yapıyor. Bu önemli yaşam mücadelesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen ve 2026 yılına kadar devam edecek olan kapsamlı bir koruma projesiyle destekleniyor.
Fethiye Kumsallarında Bilimsel Gözlem ve Koruma Çalışmaları
Pamukkale Üniversitesi'nden Dr. Doğan Sözbilen'in liderliğindeki bu projenin bilimsel ekibinde, Üsküdar Üniversitesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Doğukan Mutlu da yer alıyor. Dr. Mutlu'nun yanı sıra Üsküdar Üniversitesi'nden gönüllü öğrenciler de saha çalışmalarına aktif olarak katılıyor. Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi'nde yoğunlaşan bu çalışmalar kapsamında;
- Caretta caretta yuvaları detaylı bir şekilde izleniyor.
- Yuvalama alanlarının korunması için gerekli önlemler alınıyor.
- Yeni doğan yavruların sağlıklı bir şekilde denize ulaşabilmesi için titizlikle çalışmalar yürütülüyor.
Dr. Doğukan Mutlu, yuvalama kumsallarında hem biyolojik hem de genetik çalışmaların aralıksız devam ettiğini belirterek, elde edilen verilerin sevindirici olduğunu ifade etti. Mutlu, "Elde ettiğimiz verilere göre Caretta caretta yuva sayılarında bir düşüş yaşanmaması oldukça sevindirici. Bu durum, koruma çalışmalarının uzun vadede meyvesini verdiğini ve deniz kaplumbağalarının bu kumsalları kullanmaya devam ettiğini gösteriyor" dedi.
İnsan Faktörü ve Sürdürülebilir Turizmin Önemi
Yürütülen koruma faaliyetleri, yuvaların tespiti, kafeslenmesi ve yavruların denize güvenli geçişinin sağlanması gibi kritik aşamaları içeriyor. Ancak araştırma ekibi, kumsallardaki yoğun insan baskısının da ciddi bir risk oluşturduğuna dikkat çekiyor. Özellikle Karaot plajında, Akgöl bölgesindeki hassas yuvalama alanlarına yapılan kontrolsüz araç girişleri, Caretta carettaların yaşam alanları için büyük bir tehdit oluşturuyor. Bu durum, hem yuvalara zarar verme potansiyeli taşıyor hem de yavruların denize ulaşımını engelliyor.
Sürdürülebilir Turizm ve Doğal Çevrenin Korunması
Turizmin sürdürülebilirliği, temelini dayandırdığı doğal çevrenin ne kadar iyi korunduğuna bağlıdır. Fethiye kumsalları, hem turizm potansiyeli hem de nesli tehlike altındaki Caretta carettalar için hayati öneme sahip bir bölgedir. Bu nedenle, bölgedeki insan faaliyetlerinin doğaya duyarlı bir şekilde yönetilmesi, hem ekolojik dengeyi korumak hem de turizmin geleceğini güvence altına almak açısından büyük önem taşımaktadır. Bilimsel çalışmalar ve gönüllü desteklerle yürütülen bu çabalar, gelecek nesillere daha yaşanabilir bir çevre bırakma hedefiyle devam etmektedir.
Proje ekibi, yerel halkın ve turistlerin bilinçlendirilmesinin, Caretta carettaların korunmasında kilit rol oynadığını vurguluyor. Kumsallarda araç kullanımının kısıtlanması, aydınlatma kurallarına uyulması ve çöp atılmaması gibi basit ama etkili önlemlerin, deniz kaplumbağalarının hayatta kalma şansını artıracağı belirtiliyor. Bu tür koruma faaliyetleri, sadece Caretta carettaları değil, tüm ekosistemi ve bölgenin doğal güzelliklerini de korumaya yardımcı oluyor.
