Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği (ESÜHMİB), son çeyrek asırda gösterdiği başarılı performansla dikkatleri üzerine çekiyor. Özellikle 2026 yılının ocak-eylül döneminde ihracatını geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15 oranında artırarak 1 milyar 313 milyon dolardan 1 milyar 509 milyon dolara yükselten birlik, sektördeki gücünü bir kez daha kanıtladı. Bu rekor artışla birlikte, birlik ağustos ayında 2 milyar dolar barajını aşarak önemli bir başarıya imza attı ve eylül ayında 193 milyon dolarlık ihracatla Ege İhracatçı Birlikleri bünyesindeki 12 birlik arasında ilk kez ayın ihracat lideri konumuna geldi. Bu başarı, Ege'den dünya sofralarına uzanan geniş bir yelpazede Türk ürünlerinin kalitesini ve rekabet gücünü ortaya koyuyor.
25 Yıllık Dönüşümün Zirvesi: İhracatta Liderlik
Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkanı Ufuk Atakan Demir, birliğin eylül ayında elde ettiği liderliğin, sektörün 25 yıllık dönüşüm hikayesindeki önemli bir kilometre taşı olduğunu vurguladı. Demir, 2001 yılında 50 milyon dolarlık ihracatla Ege İhracatçı Birlikleri bünyesinde son sıralarda yer alan sektörün, bugün 2 milyar doların üzerinde bir ihracat hacmine ulaşmasının gurur verici olduğunu belirtti. 2001'de Ege İhracatçı Birlikleri'nin toplam ihracatındaki yüzde 1,8'lik paylarının günümüzde yüzde 15,3'e yükseldiğini ifade eden Başkan Demir, bu başarının üretim gücünün, ihracatçıların girişimciliğinin ve uluslararası pazarlardaki rekabetçiliğin bir sonucu olduğunu dile getirdi. Demir, hedeflerinin zirveye çıkmakla yetinmeyip zirveye demir atmak olduğunu da sözlerine ekledi.
Su Ürünleri İhracatının Lokomotifi: Levrek, Çipura ve Türk Somonu
Başkan Ufuk Atakan Demir, su ürünleri sektörünün ihracatın lokomotifi olmayı sürdürdüğünü belirtti. 2026 yılının ocak-eylül döneminde su ürünleri ihracatı 1 milyar 222 milyon dolara ulaşarak birliğin toplam ihracatındaki payını yüzde 81'e çıkardı. Özellikle levrek, çipura ve Türk somonunun uluslararası pazarlardaki güçlü konumu, bu ihracat performansına önemli katkılar sağladı.
- Levrek İhracatı: Türkiye'nin levrek üretim ve ihracatında dünya birincisi konumunda olduğu vurgulanırken, Egeli ihracatçıların bu alandaki başarısı göz doldurdu. Ocak-eylül döneminde levrek ihracatı yüzde 25 artışla 424 milyon dolardan 531 milyon dolara yükseldi. Türkiye'nin toplam 596 milyon dolarlık levrek ihracatının yüzde 89'unu Egeli firmalar gerçekleştirdi.
- Çipura İhracatı: Çipura ihracatı da 390 milyon dolara ulaşırken, Türkiye'nin toplam çipura ihracatının yüzde 86'sı Ege Bölgesi'nden karşılandı.
- Türk Somonu: Türk somonu ihracatı ise yüzde 24'lük artışla 176 milyon dolardan 216 milyon dolara çıkarak önemli bir büyüme kaydetti.
Diğer Ürün Gruplarında da Yüksek Artışlar
Su ürünlerinin yanı sıra, diğer hayvansal mamuller kategorilerinde de önemli ihracat artışları yaşandı. Yumurta ihracatı, 2026 yılının ocak-eylül döneminde yüzde 79'luk rekor bir artışla 71 milyon dolardan 128 milyon dolara yükselerek su ürünlerinin ardından en çok ihracat yapılan ürün gruplarından biri oldu. Aynı dönemde kanatlı sektörü 93 milyon dolar, süt ürünleri sektörü 27 milyon dolar, bal sektörü 10,6 milyon dolar ve diğer ürün grupları 24 milyon dolar ihracat gerçekleştirdi. Birlik, tüm ürün gruplarının katkısıyla 2027 yılında ihracatı 2,3 milyar dolara taşımayı hedefliyor.
Pazar Çeşitliliği ve Hedef Ülkeler
Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği'nin ihracatında pazar çeşitliliği de dikkat çekiyor:
- Su Ürünleri: Rusya Federasyonu 182 milyon dolarla ilk sırayı alırken, Yunanistan 179 milyon dolarla ikinci, İtalya ise 175 milyon dolarlık taleple üçüncü sırada yer aldı.
- Yumurta: İtalya 26 milyon dolarla yumurta ihracatının zirvesinde yer alırken, Polonya'ya yapılan yumurta ihracatı yüzde 704'lük rekor artışla 2,7 milyon dolardan 22 milyon dolara fırladı. Birleşik Arap Emirlikleri ise 17,8 milyon dolarlık yumurta ihracatıyla üçüncü büyük pazar oldu.
- Kanatlı Ürünleri: Irak, 14,8 milyon dolarla kanatlı ürünleri ihracatında listenin başında yer aldı.
- Süt Ürünleri: Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, 3,3 milyon dolarlık süt ürünleri talebiyle öne çıktı.
- Bal: Amerika Birleşik Devletleri, 5,5 milyon dolarla bal ihracatının zirvesinde yer aldı.
Bu veriler, Ege Bölgesi'nin su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörünün küresel pazardaki etkinliğini ve gelecek hedeflerini açıkça ortaya koyuyor. Sektör, sürdürülebilir büyüme stratejileri ve pazar çeşitlendirme çalışmalarıyla uluslararası arenadaki konumunu daha da güçlendirmeye devam edecek.
