Türkiye inşaat sektörünün lokomotif kollarından biri olan inşaat malzemesi sanayisi, yılın ilk dokuz ayında gösterdiği performansla ülke ekonomisine önemli katkı sağladı. Türkiye İMSAD tarafından hazırlanan Eylül 2026 İnşaat Malzemesi Sanayi Dış Ticaret Endeksi sonuçlarına göre, sektörün dış ticaret fazlası Ocak-Eylül döneminde 14,22 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, sektörün ihracat odaklı büyümesini ve dış pazarlardaki rekabet gücünü açıkça ortaya koyuyor. Özellikle eylül ayında kaydedilen ihracat artışı ve ithalat dengesindeki değişimler dikkat çekici.
Eylül Ayı İhracatında Değer Artışı ve Birim Fiyat Yükselişi
İnşaat malzemesi sanayisinin eylül ayı ihracat performansı, ağustos ayına kıyasla kayda değer bir artış gösterdi. İMSAD verilerine göre, ihracat değeri yüzde 3,5'lik bir yükselişle 2,92 milyar dolardan 3,02 milyar dolara çıktı. Ancak aynı dönemde ihracat miktarı yüzde 1,2 oranında düşüşle 4,44 milyon tondan 4,38 milyon tona geriledi. Bu durum, miktar bazında yaşanan düşüşe rağmen ihracat değerindeki artışın temel nedenini ortaya koyuyor: ortalama ihracat birim fiyatlarındaki yükseliş.
- Ağustos ayında kilogram başına 0,66 dolar olan ortalama ihracat birim fiyatı, eylül ayında yüzde 4,8'lik bir artışla 0,69 dolara yükseldi.
- Rapora göre, birim fiyatlardaki bu olumlu yükseliş trendi temmuz ayında başlamış ve eylülde de devam etmiştir. Bu da sektörün katma değerli ürün ihracatına yöneldiğinin bir göstergesi olarak yorumlanabilir.
İthalat Dengesi: Miktar Azalırken Değer Nasıl Arttı?
Eylül ayında inşaat malzemesi sanayisinin ithalatında da çarpıcı bir tablo oluştu. İthalat değeri aylık bazda yüzde 2,7 artışla 1,17 milyar dolardan 1,20 milyar dolara ulaştı. Ancak ithalat miktarında önemli bir düşüş yaşandı; yüzde 16,3 azalarak 321,4 bin tondan 269 bin tona geriledi. İthalat miktarındaki bu belirgin azalışa rağmen ithalat değerinin artmasının arkasındaki ana etken, ortalama ithalat birim fiyatlarındaki keskin yükseliş oldu.
- Ağustos ayında kilogram başına 3,65 dolar olan ortalama ithalat birim fiyatı, eylül ayında tam yüzde 22,7 oranında artarak 4,48 dolara çıktı.
- Bu durum, ithal edilen ürünlerin daha yüksek katma değerli veya fiyat artışı yaşayan ürünler olduğunu gösteriyor.
Yılın İlk Dokuz Ayı ve Son 12 Ayda Dış Ticaret Performansı
İnşaat malzemesi sektörü, eylül ayında 3,02 milyar dolarlık ihracata karşılık 1,20 milyar dolarlık ithalat yaparak yaklaşık 1,82 milyar dolarlık aylık dış ticaret fazlası verdi. Türkiye İMSAD, ihracat değerindeki artışın ithalat değerindeki artışı geride bırakmasının, bir önceki aya göre dış ticaret fazlasını yükselttiğini belirtti.
Ocak-Eylül 2026 dönemine bakıldığında ise sektörün genel performansı oldukça güçlü seyretti:
- Toplam İhracat: 25,45 milyar dolar
- Toplam İthalat: 11,22 milyar dolar
- Dış Ticaret Fazlası: Yaklaşık 14,22 milyar dolar
- İhracat Miktarı: 38,95 milyon ton
- İthalat Miktarı: 3,07 milyon ton
Ekim 2025-Eylül 2026 dönemini kapsayan son 12 aylık verilere göre ise inşaat malzemesi sanayisinin dış ticaret hacmi şu şekilde gerçekleşti:
- İhracat: 33,76 milyar dolar
- İthalat: 14,72 milyar dolar
- İhracat Miktarı: 51,87 milyon ton
- İthalat Miktarı: 4,19 milyon ton
- Ortalama İhracat Birim Fiyatı: Kilogram başına 0,65 dolar
- Ortalama İthalat Birim Fiyatı: Kilogram başına 3,52 dolar
Bu veriler, inşaat malzemesi sanayisinin Türkiye ekonomisi için stratejik önemini ve sürdürülebilir bir dış ticaret performansı sergilediğini bir kez daha gözler önüne seriyor. Sektör, hem üretim kapasitesi hem de küresel pazardaki etkinliğiyle ülkenin kalkınma hedeflerine önemli katkılar sunmaya devam ediyor.










