İzmir Büyükşehir Belediyesi, kent ekonomisi ve kültürü için büyük önem taşıyan zeytinin katma değerini yükseltmek ve markalaşmasını sağlamak amacıyla önemli bir adım attı. Başkan Dr. Cemil Tugay’ın liderliğinde başlatılan konsey ve kurullar dönemi kapsamında, Zeytin Danışma Kurulu öncülüğünde kapsamlı bir Zeytin Çalıştayı gerçekleştirildi. Tarihi Havagazı Fabrikası’nda düzenlenen bu çalıştay, sektörün geleceğine ışık tutacak bir yol haritası çizdi.
İzmir Zeytini İçin Ortak Akıl ve Stratejik Vizyon
Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanı Bülent Üngür, çalıştayın açılışında yaptığı konuşmada, zeytinin Akdeniz ve insanlık tarihi için vazgeçilmez bir kültür varlığı olduğuna dikkat çekti. Üngür, üç ay önce kurulan Zeytin Danışma Kurulu ile yola çıktıklarını belirterek, “Bugün burada zeytine ve zeytinciliğe dair pek çok kurumun bir araya gelmesi çok değerli. Çalışma masalarında hep birlikte üreteceğimiz ortak kararlar, geliştireceğimiz vizyoner stratejiler ve somut çözüm önerileri, zeytin sektörümüzün yarınlarına yön verecek tarihi bir dönüm noktası olacaktır” ifadelerini kullandı. Bu mutabakatın üreticinin emeğine bereket katacağını, zeytinyağının küresel pazardaki rekabet gücünü artıracağını ve tüm süreçlerin kalitesini en üst seviyeye taşıyacağını vurguladı.
Prof. Dr. Yusuf Kurucu ise zeytinin stratejik bir yağ bitkisi olarak İzmir’in kimliğinde önemli bir yer tuttuğunu belirtti. Kurucu, “İzmir’in kimliğinde zeytin ve zeytinyağı önemlidir. İzmir için birkaç önemli üründen bir tanesidir. Zeytinin mutlaka ulusal ve uluslararası değerini bulması lazım. Kalitesiyle, tadıyla, sürdürülebilir olmasıyla bunu başarmamız lazım” diyerek çalıştayın önemine vurgu yaptı.
Yedi Ana Başlıkta Zeytinin Geleceği Şekillendirildi
Çalıştayda katılımcılar, zeytin sektörüne yön verecek yedi ayrı masada bir araya geldi. Her masa, üç temel sorun, üç öncelikli çözüm ve bir pilot proje önerisi hazırlama görevi üstlendi. Değerlendirilen ana başlıklar şunlar oldu:
- Zeytinliklerde Kültürel Uygulamalar ve Beşeri Sermayenin Güçlendirilmesi: Üretim tekniklerinin geliştirilmesi ve insan kaynağının niteliğinin artırılması.
- Doğru Çeşit, Sertifikalı Fidan ve Zeytin Envanteri: Kaliteli ve verimli zeytin çeşitlerinin yaygınlaştırılması, fidan temini ve mevcut zeytin varlığının kayıt altına alınması.
- Kalite, Analiz, Sertifikasyon ve Tağşişle Mücadele: Zeytinyağı kalitesinin korunması, analiz standartlarının yükseltilmesi ve hileli ürünlerle etkin mücadele.
- Kooperatifçilik ve Yeni Nesil İş Birliği Modelleri: Üreticilerin güçlenmesi, kooperatiflerin etkinliğinin artırılması ve modern iş birliği yaklaşımları.
- Markalaşma, Pazarlama, İç Tüketim ve İhracat: İzmir zeytininin markalaşması, iç pazarda tüketimin artırılması ve uluslararası pazarlara açılması.
- Zeytin Kültürü, Gastronomi, Agroturizm ve Zeytin Rotaları: Zeytin kültürünün tanıtılması, gastronomiye entegrasyonu ve turizm potansiyelinin değerlendirilmesi.
- İklim Krizi, Akıllı Tarım (AgTech) Uygulamaları, Sürdürülebilirlik ve Döngüsel Ekonomi: İklim değişikliğinin etkilerine karşı dayanıklılık, teknolojik çözümler ve çevresel sürdürülebilirlik.
Sektörün Tüm Paydaşları Tek Çatı Altında Buluştu
Çalıştaya, İzmir Büyükşehir Belediyesi ve iştiraklerinin yanı sıra, İzmir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, İzmir Ticaret Borsası, İzmir Ticaret Odası, Ege İhracatçı Birlikleri, Zeytincilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Uluslararası Tarımsal Araştırma ve Eğitim Merkezi (UTAEM), Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK), Ege Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE), İzmir Ekonomi Üniversitesi gibi önemli kurumlar katılım sağladı. Ayrıca Ekolojik Tarım Organizasyonu (ETO) Derneği, TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, TMMOB Gıda Mühendisleri Odası İzmir Şubesi, Tarım Ekonomisi Derneği, Ulusal Tarım Gıda Birliği (UTGB), Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği, Türkiye Sulama Kooperatifleri Merkez Birliği gibi sivil toplum kuruluşları ve çeşitli tarımsal kalkınma kooperatifleri de çalıştayın önemli katılımcıları arasındaydı. Çok sayıda özel sektör temsilcisi, üretici ve sektör uzmanı da bu önemli buluşmada yer alarak İzmir zeytininin geleceği için ortak bir vizyon oluşturulmasına katkı sundu.
Bu kapsamlı çalıştaydan çıkacak sonuçların, İzmir zeytininin üretimden pazarlamaya, kaliteden sürdürülebilirliğe kadar her alanda gelişimine önemli katkılar sağlaması ve kentin zeytin sektörünü ulusal ve uluslararası arenada daha güçlü bir konuma taşıması bekleniyor.
