Ticaret Bakanlığı, perakende sektöründe daha adil, şeffaf ve sürdürülebilir bir yapı oluşturmak amacıyla kapsamlı bir yönetmelik taslağı hazırlayarak ilgili kurum ve kuruluşların görüşüne sundu. Yeni düzenleme, kadın kooperatiflerine raf önceliği gibi önemli adımlarla dikkat çekiyor. Sektör temsilcilerinden gelen geri bildirimler ve uygulama deneyimleri ışığında hazırlanan taslak, tedarik zincirini güçlendirmeyi, ödeme süreçlerini hızlandırmayı ve tüketicilerin temel gıda maddelerine daha uygun fiyatlarla ulaşmasını sağlamayı amaçlıyor.
Tedarik Zincirinde Şeffaflık ve Güçlü İlişkiler Hedefleniyor
Mevcut yönetmeliğin adının "Tedarik Zincirinde Uygulanacak İlke ve Kurallar Hakkında Yönetmelik" olarak değiştirilmesi planlanan taslakla birlikte, üretici, tedarikçi ve perakende işletmeleri arasındaki ticari ilişkilerin daha sağlam ve şeffaf bir zemine oturtulması hedefleniyor. Bu kapsamda, üretici ve tedarikçi kavramlarının kapsamı netleştirilirken, "30 gün içinde bozulabilen tarım ve gıda ürünü" tanımı da güncelleniyor. Bu sayede, özellikle taze gıda ürünlerinin tedarik zincirindeki yeri ve işlem süreçleri daha belirgin hale getirilecek.
Ayrıca, ticari faaliyetlerde ödeme sürelerinin daha hızlı ve etkin bir şekilde yürütülmesi için Ticaret Bakanlığı bünyesinde KOBİ tespitini kolaylaştıracak özel bir sorgulama ekranı oluşturulması öngörülüyor. Bu adım, özellikle küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin (KOBİ) finansal akışlarını düzenleyerek ticari faaliyetlerini daha sağlıklı sürdürmelerine destek olmayı amaçlıyor.
Kadın Kooperatiflerine Raf Önceliği ve Yerel Üretime Destek
Taslağın en dikkat çekici maddelerinden biri, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2025 yılını "Kooperatifler Yılı" ilan etme kararı doğrultusunda, ortaklarının çoğunluğu kadınlardan oluşan kooperatiflerin ürettiği yöresel ürünlere zincir market raflarında öncelik verilmesi planı oldu. Bu düzenleme ile:
- Kadın emeğinin ekonomik değere dönüşmesi hızlandırılacak.
- Yerel üretimin ve kırsal kalkınmanın desteklenmesi sağlanacak.
- Kadın kooperatiflerinin pazar erişimi kolaylaştırılacak.
- Tüketiciler, daha fazla yöresel ve kaliteli ürün seçeneğine ulaşabilecek.
Bu uygulama, kadınların ekonomik hayattaki yerini güçlendirirken, aynı zamanda geleneksel ve yöresel ürünlerin geniş kitlelere ulaşmasına da olanak tanıyacak.
Ekmek Fiyatlarına Yönelik Düzenleme ve Tüketiciye Destek
Vatandaşların temel gıda maddesi olan ekmeğe daha uygun fiyatlarla ulaşabilmesini sağlamak amacıyla da taslakta önemli düzenlemeler yer alıyor. Kitlesel üretim yapan büyük ekmek fırınlarına yönelik yeni kuralların hayata geçirilmesi hedefleniyor. Bu düzenlemelerle, ekmek üretim ve dağıtım süreçlerinde verimliliğin artırılarak maliyetlerin düşürülmesi ve bu düşüşün tüketici fiyatlarına yansıması amaçlanıyor. Böylece, özellikle dar gelirli vatandaşların temel gıda maddesine erişimi kolaylaştırılmış olacak.
Ticaret Bakanlığı, ilgili kurum ve kuruluşlardan gelecek görüşlerin ardından yönetmelik taslağına son şeklinin verileceğini ve kısa süre içinde yürürlüğe konulacağını duyurdu. Bu yeni dönem, perakende sektöründe hem üretici hem de tüketici lehine önemli iyileştirmeler getirmeyi vaat ediyor.
