Mardin'in büyüleyici atmosferi, her yıl yerli ve yabancı milyonlarca turisti kendine çekiyor. Ancak bu yoğun ilgi, kentin eşsiz tarihi dokusu ve kültürel mirası üzerinde ciddi baskılar oluşturuyor. Artuklu Belediyesi Eşbaşkanı Mehmet Ali Amak, Mardin'de turizm artarken tarihi dokuların yıkılması tehlikesine dikkat çekerek, bu durumun sürdürülebilir turizm ve kent yaşamı üzerindeki olumsuz etkilerini detaylı bir şekilde değerlendirdi. Amak, tarihi yapıların onarımından konaklama işletmelerinin ruhsatlandırılmasına, yerel sanatçıların festivallerdeki yerine kadar birçok kritik konuya parmak bastı.

Heyelan Bölgesi Kararı Tarihi Yapıları Tehdit Ediyor

Eşbaşkan Amak'ın açıklamalarına göre, Mardin'in önemli bir kısmı, 1962 yılında alınan bir kararla heyelan bölgesi ilan edilmiş durumda. Bu karar, bölgedeki tarihi yapıların bakım, onarım ve restorasyon süreçlerini adeta kilitlemiş durumda. Amak, yapı sahiplerinin evlerini yasal yollardan onaramadığını, bu nedenle çok sayıda tarihi binanın yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını belirtti. Her yıl ortalama 70-80 tarihi yapının yıkıldığına dikkat çeken Amak, bu durumun kentin kültürel mirası için büyük bir kayıp olduğunu vurguladı.

  • 1962 heyelan bölgesi kararı onarım izinlerini engelliyor.
  • Yapı sahipleri evlerini yenileyemiyor, tarihi binalar çürüyor.
  • Yılda ortalama 70-80 tarihi yapı yıkılıyor.

Amak, Kültür ve Turizm Bakanlığı, koruma kurulları ve ilgili diğer kurumların, tarihi dokunun korunabilmesi adına bu onarım süreçlerine yönelik kalıcı çözümler üretmesi gerektiğinin altını çizdi. Aksi takdirde, Mardin'in dünya çapındaki tarihi kimliğinin hızla yok olacağı uyarısında bulundu.

Ruhsatsız Konaklama İşletmeleri ve Denetim Eksikliği

Mardin'de turizmin canlanmasıyla birlikte konaklama işletmelerinin sayısı artarken, ruhsatlandırma süreçlerindeki aksaklıklar ve denetim eksikliği de önemli bir sorun teşkil ediyor. Eşbaşkan Amak, özellikle heyelan bölgesi içinde yer alan konaklama işletmelerinin ruhsat alma konusunda büyük zorluklar yaşadığını ifade etti. Restorasyon ve tadilat izinlerinin alınamaması, işletmelerin yasal ruhsatlandırma süreçlerini olumsuz etkiliyor.

Amak, kent merkezindeki otellerin önemli bir kısmının ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiğini iddia etti. Hatta bazı mühürlenen işletmelerde mühürlerin sökülerek faaliyetlere devam edildiği yönündeki iddialar, durumun ciddiyetini gözler önüne serdi. "Artık insanlar yasa dışılığa sevk ediliyor" diyen Amak, ruhsat almak isteyen işletmelerin önündeki engellerin kaldırılması ve denetimlerin ilgili kurumların iş birliğiyle daha etkin bir şekilde yürütülmesi çağrısında bulundu. Ayrıca, tarihi kent merkezindeki izinsiz tadilatlar ve moloz dökümüne karşı belediye zabıtasının çalışmalarının kurumlar arası iş birliğiyle desteklenmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.

Mardin'in Kültürel Kimliği ve Turizm Politikaları

Mardin, Kürtlerin, Arapların, Süryanilerin, Keldanilerin ve Mıhallemilerin yüzyıllara dayanan ortak yaşamıyla şekillenmiş zengin bir kültürel mozaik sunuyor. Ancak Amak, mevcut turizm politikalarında bu eşsiz kültürel birikime yeterince yer verilmediğini belirtti. Çocukluğunda çarşıda farklı dillerde rahatça konuşabildiğini anlatan Amak, günümüzde farklı dillerin ve inançların kentin gündelik hayatındaki yerinin giderek daraldığını gözlemlediğini aktardı. Ziyaretçilerin kentin yerel kültürüne ve gündelik yaşamına daha az temas edebildiğini, bazı işletmelerdeki yüksek fiyatların da turistler tarafından dile getirildiğini söyledi.

Festivallerde Yerel Sanatçılara Daha Fazla Destek

Kültür Yolu Festivali gibi etkinliklerin önemine değinen Amak, festival programlarında Mardinli sanatçılara ve kentin çok dilli müzik geleneklerine daha fazla yer verilmesi gerektiğini savundu. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Mardin'deki projeleri yerel sanatçılar ve kültür çevreleriyle iş birliği içinde geliştirmesi gerektiğini belirten Amak, kentin kültürel çeşitliliğinin festival programlarına daha güçlü bir şekilde yansımasını talep etti.

Tarihi 1. Cadde'de Trafik ve Otopark Kaosu

Mardin'in kalbi konumundaki tarihi 1. Cadde ve çevresindeki trafik yoğunluğu, hem kent sakinleri hem de ziyaretçiler için büyük bir sorun teşkil ediyor. Eşbaşkan Amak, geçmişte kent merkezinin girişinde otopark olarak planlanan alana alışveriş merkezi yapılmasının, bu sorunu daha da derinleştirdiğini ifade etti. Yeterli park alanı bulunmaması, tarihi merkeze erişimi zorlaştırıyor ve kentin genel yaşam kalitesini düşürüyor. Amak, ulaşım ve otopark planlamasının bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiğini vurguladı.

Mardin'in Geleceği İçin Ortak Çözüm Çağrısı

Eşbaşkan Mehmet Ali Amak, Mardin'i her yıl yaklaşık 1 milyon 200 bin yerli ve yabancı turistin ziyaret ettiğini belirterek, bu turizm hareketliliğinin kentin tarihi yapılarını ve gündelik yaşamını koruyacak şekilde yönetilmesi gerektiğini söyledi. Tarihi yapıların onarımı, işletmelerin ruhsatlandırılması ve denetlenmesi, ulaşımın düzenlenmesi ve yerel kültürün desteklenmesi gibi konularda merkezi yönetim ile yerel yönetimlerin iş birliği içinde çalışması gerektiğini dile getirdi. Amak, Mardin'in eşsiz mirasının gelecek nesillere aktarılabilmesi için acil ve kararlı adımlar atılması çağrısında bulundu.