8 Temmuz Video Oyunları Günü dolayısıyla, Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Çocuk Gelişimi Bölümü'nden Dr. Öğr. Üyesi Demet Gülaldı, dijital oyunların çocuk gelişimi üzerindeki etkilerine dair önemli açıklamalarda bulundu. Gülaldı, özellikle strateji geliştiren oyunların çocukların bilişsel becerilerini desteklediğini belirterek, bu oyunların modern çocukluk dönemindeki yerini ve ebeveynlerin rolünü detaylandırdı.
Dijital Oyunlar ve Çocukluk Döneminde Değişen Oyun Kültürü
Gülaldı'nın aktardığı bilgilere göre, 8 Temmuz Video Oyunları Günü'nün kökenleri Amerika Birleşik Devletleri'ne dayanıyor ve popüler kültürün etkisiyle küresel bir gün haline gelmiş durumda. Teknolojinin hızlı ilerlemesiyle fiziki sınırların ortadan kalktığını ifade eden Gülaldı, dijital dünyanın milyarlarca insanı birleştiren bir platforma dönüştüğünü belirtti. Bu durumun geleneksel oyun kültürünü derinden etkileyerek, dijital oyun kavramını çocukluk dönemine taşıdığını vurguladı.
Çocuk gelişimi açısından oyunun, çocuğun dünyayı anlamlandırma, bilişsel süreçlerini yapılandırma ve sosyal rolleri deneyimleme alanı olduğuna dikkat çeken Dr. Demet Gülaldı, şunları ekledi: “Dolayısıyla dijital oyunlar, modern çocuk için yalnızca bir eğlence aracı değil, aynı zamanda yeni nesil bir sosyalleşme, öğrenme ve kültürel etkileşim alanıdır. Ancak kritik olan nokta, teknolojinin kendisinden ziyade, çocuğun bu teknolojiyle kurduğu ilişkinin niteliğidir. Dijital oyunların çocuk gelişimine etkisi; içerik yönetimi, süre denetimi ve ebeveyn rehberliği gibi çok boyutlu değişkenlerin dengelenmesiyle şekillenmektedir.”
Dijital Oyunları Tamamen Yasaklamak Pedagojik Açıdan Doğru Değil
Dr. Gülaldı, dijital oyunların çocukların yaşamından tamamen çıkarılmasının günümüz dünyasında gerçekçi bir yaklaşım olmadığını ve pedagojik açıdan da sağlıklı bulunmadığını belirtti. Tamamen yasaklayıcı bir tutumun, çocuğu akran grubunun ortak iletişim dilinden soyutlayarak sosyal dışlanma hissi yaratabileceğini ifade etti. Ayrıca, katı yasakların çocukta merakı ve gizli arayışları tetikleyerek, ebeveyn denetiminden uzak, kontrolsüz alanlarda bu oyunlara yönelmesine neden olabileceği uyarısında bulundu.
Doğru Ebeveyn Yaklaşımı: Denetim ve Rehberlik
Gülaldı, dijital oyunların faydalı yönlerinden yararlanmak ve olası zararlarından korunmak için ebeveynlere önemli görevler düştüğünü vurguladı. Ebeveynlerin, çocuklarının oynadığı oyunların içeriği hakkında bilgi sahibi olması, yaş ve gelişim düzeylerine uygun oyunları seçmelerine yardımcı olması gerektiğini belirtti. Ayrıca, oyun sürelerinin dengeli bir şekilde yönetilmesi ve dijital oyunların diğer gelişimsel faaliyetlerin önüne geçmemesi için rehberlik edilmesi gerektiğini ifade etti.
- İçerik Yönetimi: Çocuğun yaşına ve gelişimine uygun oyunların seçilmesi.
- Süre Denetimi: Oyun sürelerinin makul seviyelerde tutulması ve diğer aktivitelere de zaman ayrılması.
- Ebeveyn Rehberliği: Ebeveynlerin çocuklarıyla birlikte oyun oynaması, oyunlardaki içerikleri tartışması ve rehberlik etmesi.
Özetle, Dr. Demet Gülaldı'nın açıklamaları, dijital oyunların çocuk gelişimi üzerindeki karmaşık etkilerini gözler önüne seriyor. Strateji geliştiren oyunların bilişsel becerileri desteklemesi gibi olumlu yönleri bulunurken, ebeveynlerin bilinçli ve denetimli bir yaklaşımla çocuklarını yönlendirmesinin önemi bir kez daha vurgulanmış oldu. Yasaklamak yerine doğru yönetmek, sağlıklı bir dijital oyun deneyimi için anahtar niteliğinde.
