Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan verilere göre, Tarım Ürünleri Üretici Fiyat Endeksi (Tarım-ÜFE) 2026 yılının Eylül ayında önemli değişimler kaydetti. Üretici fiyatlarında yıllık bazda %12,93'lük bir artış gözlemlenirken, aylık bazda %1,99'luk bir düşüş yaşandı. Bu veriler, tarım sektöründeki maliyet ve fiyat dinamiklerinin seyrini ortaya koyuyor.
Eylül 2026 Tarım-ÜFE'de Genel Durum ve Yıllık Değişimler
2026 yılı Eylül ayında Tarım-ÜFE'de (2020=100) bir önceki aya göre %1,99'luk bir azalma kaydedildi. Buna karşılık, bir önceki yılın Aralık ayına göre %7,03'lük, bir önceki yılın aynı ayına göre ise dikkat çekici bir şekilde %12,93'lük bir artış gerçekleşti. On iki aylık ortalamalara bakıldığında ise Tarım-ÜFE'nin %30,64 oranında yükseldiği görüldü. Bu durum, tarımsal üretim maliyetlerinin uzun vadede artış eğiliminde olduğunu gösteriyor.
Sektör bazında incelendiğinde, Eylül ayında bir önceki aya göre tarım ve avcılık ürünleri ile ilgili hizmetlerde %1,66, ormancılık ürünleri ve ilgili hizmetlerde %2,75, balık ve diğer balıkçılık ürünleri ile su ürünleri ve balıkçılık için destekleyici hizmetlerde ise %9,93'lük bir azalış kaydedildi. Bu azalışlar, özellikle balıkçılık sektöründe belirginleşen fiyat düşüşlerine işaret ediyor.
Ana Gruplarda Gözlemlenen Değişimler ve Alt Grupların Performansı
Ana gruplara göre Eylül ayındaki değişimlere bakıldığında, tek yıllık (uzun ömürlü olmayan) bitkisel ürünlerde %0,03 gibi minimal bir artış yaşanırken, çok yıllık (uzun ömürlü) bitkisel ürünlerde %8,37'lik önemli bir azalış görüldü. Canlı hayvanlar ve hayvansal ürünler grubunda ise %1,00'lık bir artış meydana geldi. Bu veriler, farklı tarımsal üretim kollarının fiyat dinamiklerinin birbirinden ayrıştığını gösteriyor.
Tarım-ÜFE Sektör ve Ana Gruplara Göre Değişim Oranları (%), Eylül 2026
- Tarım-ÜFE: -1,99 (aylık), 12,93 (yıllık), 30,64 (on iki aylık ortalama)
- Tarım ve Avcılık Ürünleri ve İlgili Hizmetler: -1,66 (aylık), 12,41 (yıllık)
- Tek Yıllık Bitkisel Ürünler: 0,03 (aylık), 33,87 (yıllık)
- Çok Yıllık Bitkisel Ürünler: -8,37 (aylık), -19,30 (yıllık)
- Canlı Hayvanlar ve Hayvansal Ürünler: 1,00 (aylık), 34,19 (yıllık)
- Orman Ürünleri ve İlgili Hizmetler: -2,75 (aylık), 28,55 (yıllık)
- Balık ve Diğer Balıkçılık Ürünleri: -9,93 (aylık), 13,78 (yıllık)
Yıllık değişim oranlarına göre en yüksek artış, %61,07 ile 'sebze ve kavun-karpuz, kök ve yumrular' alt grubunda gerçekleşti. Bu durum, özellikle sebze fiyatlarındaki artışın üretici üzerindeki etkisini gözler önüne seriyor. Aylık değişimde ise en yüksek azalış %14,69 ile 'tropikal ve subtropikal meyveler' alt grubunda yaşandı. Bu durum, mevsimsel faktörlerin ve arz-talep dengesindeki değişimlerin ürün fiyatları üzerindeki etkisini açıkça ortaya koymaktadır.
Tarım-ÜFE verileri, tarım sektöründeki üreticilerin maliyet ve gelir düzeyleri hakkında önemli ipuçları sunarken, aynı zamanda gıda enflasyonu için de öncü göstergelerden biri olma özelliğini taşıyor. Eylül 2026 verileri, genel olarak tarımsal ürünlerde yıllık bazda artış eğiliminin sürdüğünü, ancak aylık bazda bazı düşüşlerin yaşandığını gösteriyor.
