Antalya'da gerçekleşen COP31 İklim Zirvesi'nde, 'Dirençli Şehirleri Yeniden Düşünmek: Sürdürülebilir Bir Gelecek İçin Yapay Zekâ, Dijital İkizler ve Nesnelerin İnterneti' başlıklı önemli bir toplantı düzenlendi. Bu üst düzey zirvede, Konya'nın akıllı şehir vizyonu, Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler Dünya Teşkilatı (UCLG) Başkanı ve COP31 Yerel ve Bölgesel Yönetimler Özel Elçisi Uğur İbrahim Altay tarafından uluslararası platforma taşındı.

COP31 Başkanlığı ve Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) iş birliğiyle, BM-Habitat ve Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) desteğiyle düzenlenen etkinlikte, yapay zekâ, dijital ikizler ve nesnelerin interneti gibi teknolojilerin iklim değişikliğiyle mücadeledeki rolü, kaynak verimliliği ve şehirlerin dirençliliği üzerindeki etkileri detaylıca ele alındı. Toplantıya uluslararası kuruluş temsilcileri, yerel yöneticiler, akademisyenler ve teknoloji uzmanları yoğun ilgi gösterdi.

Akıllı Şehircilikte Konya Modeli ve İnsan Odaklı Yaklaşım

Başkan Altay, konuşmasında şehirlerin iklim değişikliğinden en çok etkilenen bölgeler olduğunu ve çözümün de yine şehirlerden başlaması gerektiğini vurguladı. Konya'nın, Türkiye Akıllı Şehir Endeksi'nde altı yıl üst üste birinci gelmesinin tesadüf olmadığını belirten Altay, Konya Büyükşehir Belediyesi olarak akıllı şehircilik çalışmalarını 'insan odaklı ve sürdürülebilir şehir' anlayışıyla yürüttüklerini ifade etti.

Altay, akıllı şehircilikte gerçek başarının, kullanılan teknolojinin büyüklüğüyle değil; insana, çevreye ve şehir hayatına sağladığı somut faydalarla ölçülmesi gerektiğini savundu. "Teknoloji bizim için bir amaç değil; daha yaşanabilir, daha dirençli ve daha sürdürülebilir şehirler inşa etmenin aracıdır" sözleriyle, teknolojinin araçsal rolüne dikkat çekti.

Dijital Dönüşümün Sürdürülebilirlik ve Etik Boyutları

Dijital teknolojilerin sunduğu fırsatların yanı sıra beraberinde getirdiği sorumluluklara da değinen Başkan Altay, yapay zekâ sistemleri, veri merkezleri ve dijital altyapıların önemli miktarda enerji ve su tükettiğini hatırlattı. Bu teknolojilerin oluşturduğu karbon ayak izinin göz ardı edilmemesi gerektiğini belirterek, "Çevreyi korumak için kullandığımız teknoloji, çevreye yeni yükler getirmemeli. Dijital dönüşümün kendisi de sürdürülebilir olmak zorundadır" ifadelerini kullandı.

Altay ayrıca, dijital dönüşümün vazgeçilmez ilkeleri arasında siber güvenlik, kişisel verilerin korunması, mahremiyet ve temel insan hak ve özgürlüklerinin yer alması gerektiğini vurguladı. Teknoloji geliştikçe etik değerlerin ve insan haklarının daha da önem kazandığının altını çizdi.

Teknolojinin İnsanlığın Hizmetinde Kullanılması Gerekliliği

UCLG Başkanı olarak küresel bir perspektif sunan Altay, teknolojinin geleceğinin tüm insanlığın ortak meselesi olduğuna işaret etti. Dünyanın farklı coğrafyalarındaki şehirlerin benzer sorunlarla mücadele ettiğini ancak teknolojiye, altyapıya ve finansal kaynaklara erişimde ciddi eşitsizlikler bulunduğunu belirtti. Altay, yapay zekâ ve ileri dijital teknolojilerin sağladığı imkanların, yalnızca ekonomik ve teknolojik gücü elinde bulunduran ülkelerin ayrıcalığına dönüşmemesi gerektiğini söyledi.

  • Teknolojik üstünlük, başka ülkeleri, şehirleri ve toplumları kendisine bağımlı kılan bir güç ve tahakküm aracına dönüşmemeli.
  • Dijital dönüşüm, dünyadaki mevcut eşitsizlikleri derinleştiren yeni bir ayrışmanın sebebi olmamalı.
  • Altay, Gazze'deki güncel olaylara atıfta bulunarak, teknolojinin insanlığa hizmet etmesi isteniyorsa, öncelikle onun insanlığa karşı kullanılmasının önüne geçilmesi gerektiğini vurguladı.

Küresel Dayanışma ve Ortak Eylem Çağrısı

Başkan Altay, şehirler arasında bilgi ve tecrübe paylaşımının artırılması, ortak standartların geliştirilmesi ve teknolojik iş birliklerinin güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Bu toplantı kapsamında ilan edilecek olan 'Akıllı, Dirençli ve Sürdürülebilir Şehirler Küresel Eylem Çağrısı'nı bu bakımdan son derece değerli bulduğunu belirtti.

"Bu çağrının yalnızca ortak hedeflerimizi ortaya koyan bir metin olarak kalmamasını temenni ediyorum. Attığımız adımların sonuçlarını ölçmeli ve başarılı uygulamaları yaygınlaştırmalıyız. Bu dönüşümden bütün şehirlerin faydalanmasını sağlamalıyız. Çünkü iklim değişikliği sınır tanımıyor. Çözümümüz de sınırları aşan bir dayanışma olmalıdır" diyerek küresel iş birliğinin önemine dikkat çekti.

Altay, konuşmasının sonunda, teknolojinin gücünü kaynakları daha verimli kullanmak, toplumlar arasındaki dayanışmayı güçlendirmek ve iklim değişikliğine karşı daha dirençli şehirler inşa etmek için kullanma çağrısında bulundu. Toplantının düzenlenmesinde emeği geçen başta Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı olmak üzere, Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'ne ve katkı sağlayan tüm kuruluşlara teşekkürlerini iletti.